دریاچه تمی (که با نامهای دریاچه تمی دزفول یا شط تمی نیز شناخته میشود) دریاچهای طبیعی و زیبا است که در کوههای زاگرس، در مرز استانهای لرستان، خوزستان و چهارمحال و بختیاری قرار دارد. دریاچه تمی همان بهشت پشت کوههای بلند است که هنگام دیدنش فریاد شادی سر میدهید. در این مقاله سعی کردیم به صورت کامل دریاچه تمی را معرفی کنیم. پس همراه ما باشید.
دریاچه تمی کجاست؟
اگر از سمت استان لرستان به دریاچه تمی بروید، این دریاچه در جنوب رشتهکوه اشترانکوه و در نزدیکی یکی از زیباترین کوههای لرستان، یعنی قالیکوه بختیاری قرار دارد. نزدیکترین شهر لرستان به این دریاچه، الیگودرز است.
از سمت استان خوزستان، دریاچه در شمال شرق استان واقع شده و دزفول نزدیکترین شهر به آن است. این دریاچه سالها با نام دریاچه تمی لرستان یا الیگودرز شناخته میشد، اما اکنون با اسم دریاچه تمی دزفول به ثبت ملی رسیده است.
از سمت استان چهارمحال و بختیاری، دریاچه در شمال غربی استان و نزدیک به منطقه چلگرد و کوه زردکوه بختیاری قرار دارد. همچنین از سمت غرب استان اصفهان و از سمت فریدونشهر نیز میتوان به آن دسترسی داشت.
طبیعت دریاچه تمی
دریاچه تمی همان بهشتی است که پشت کوههای بلند پنهان شده. بهشتی که پس از گذراندن مسیری طولانی به آن میرسید و با دیدنش از خوشحالی فریاد میکشید. بهشتی که باورش نمیکنید وجود داشته است؛ یک تصویر باشکوه و باورنکردنی! این طبیعت بکر را با تصویر و متن نمیتوان توصیف کرد و باید از نزدیک دید.
این دریاچه بیضیشکل و با قطری حدود دو کیلومتر است که میان کوههای زاگرس محصور شده. آب این دریاچه از بارندگیهای فصلی و یخچالهای کوههای کینو تأمین میشود و هیچ رود یا جریانی به آن متصل نیست. آبی سرد و خنک که از برفها و یخچالهای ذوب شده زیر تیغ خورشید تأمین میگردد.
اطراف دریاچه تمی، از دشت موز تا دشت تمی، تماماً با علفزارها و گلهای بهاری پوشیده شده است، به همین دلیل بهترین زمان بازدید از این دریاچه فصل بهار است. در این زمان، عشایر کوچنشین بختیاری در آن چادر میزنند و تمام منطقه پر از گوسفندان، رمهها و اسبها میشود. در آب این دریاچه چندین گونه ماهی زندگی میکند که آن را مکانی مناسب برای ماهیگیری ساخته است.
مسیرهای دسترسی به دریاچه تمی
همانطور که گفتیم، دریاچه تمی میان چهار استان لرستان، چهارمحال و بختیاری، خوزستان و اصفهان قرار دارد. اما مسیرهای شناختهشدهای که به این دریاچه میرسد، بسیار محدود و پیچیده است و فقط عشایر یا تورهای گردشگری با این مسیرها آشنا هستند. سفر به صورت انفرادی یا خانوادگی به این دریاچه هرگز توصیه نمیشود، زیرا رفتن به این دریاچه نوعی صعود محسوب میشود.
سه مسیر اصلی برای سفر به این دریاچه وجود دارد:
مسیر لرستان (الیگودرز)
- این مسیر اصلی و شاید شگفتانگیزترین مسیری است که برای دریاچه تمی وجود دارد. اگر میخواهید زاگرس را با تمام وجود درک کنید، از لرستان یا چهارمحال و بختیاری حرکت کنید.
- مسیر لرستان از الیگودرز آغاز میشود و اولین نقطه پس از الیگودرز آبشار بکر آبسفید است، یکی از زیباترین آبشارهای ایران.
- دومین نقطه پس از آبشار آبسفید، روستای بزنوید میباشد. در این روستا دو انتخاب دارید:
- بهترین راه رفتن به سمت روستای مومدحسن است که از آنجا با یک جاده خاکی مستقیم به سمت روستای پز علیا میرسید و کوهنوردی و پیادهروی ندارید.
- دومین مسیر، رفتن از روستای بزنوید به روستای دره اشکفت است. از این نقطه به بعد مسیر ماشینی تمام میشود و باقی مسیر را باید بدون وسیله حرکت کرد. از روستای دره اشکفت حدوداً یک روز تا روستای پز علیا، باید پیادهروی کنید که دو قله مهم در این مسیر قرار دارد. البته بهترین مسیر همان حرکت از سمت روستای مومدحسن میباشد.
- بعد از روستای پز علیا یک روز تا روستای لیروک باید پیادهروی کنید. حتماً توصیه میشود در مسیر از اسب، قاطر یا الاغ برای حمل بار خود استفاده کنید.
- در روستای لیروک حتماً باید شب را بمانید. پیشنهاد میشود در کنار رودخانه روستای لیروک (رودخانه بختیاری)، کنار گرگر (وسیله عبور از رودخانه) نزدیک قبرستان باستانی کمپ بزنید. برای عبور از رودخانه باید از اهالی بومی، گرگر به تعداد گروه تهیه کنید.
- بعد از روستای لیروک به دریاچه تمی میرسید. همانطور که قبلاً گفتیم، برای این مسیر از تورلیدرهای باتجربه یا افراد محلی استفاده کنید. حتماً همراه خود GPS برای ثبت نقاط داشته باشید.
مسیر بختیاری (کوهرنگ)
مسیر بختیاری که از استان چهارمحال و بختیاری و شهرستان کوهرنگ آغاز میشود، زیباترین و بهترین مسیر برای رسیدن به دریاچه تمی است. این مسیر شما را به دل طبیعت بکر و دستنخورده منطقه میبرد. ابتدای مسیر از شهر چلگرد شروع میشود و بعد از آن به آبشار شیخ علی خان میرسید. این آبشار از زیباییهای بینظیر منطقه است و پیشنهاد میکنیم حتماً از آن دیدن کنید.
پس از آبشار، به روستای سرآقاسید میرسید. این روستا به دلیل معماری پلکانی و بومی خود شهرت دارد و دیدن آن خالی از لطف نیست. ادامه مسیر از کنار رودخانه آب زالکی میگذرد. در این قسمت باید از عشایر محلی برای عبور از رودخانه با گرگر کمک بگیرید. پس از عبور از رودخانه، به دشت موز و سپس به دشت تمی میرسید که دریاچه در آن قرار دارد. این مسیر به دلیل عبور از مناطق عشایری و کوهستانی، نیاز به راهنمای محلی و تجهیزات مناسب دارد.
مسیر خوزستان (دزفول)
مسیر دسترسی به دریاچه تمی از استان خوزستان و شهر دزفول نیز امکانپذیر است، اما این مسیر به دلیل سختی بیشتر و نیاز به آمادگی بدنی بالاتر، کمتر مورد استفاده قرار میگیرد. این مسیر از روستاهای شمال دزفول آغاز میشود و شامل پیادهروی طولانی در مناطق کوهستانی و صعبالعبور است. عموماً کوهنوردان حرفهای و تیمهای گردشگری باتجربه این مسیر را انتخاب میکنند. در این مسیر نیز استفاده از راهنمای محلی ضروری است.
توصیههای مهم برای سفر به دریاچه تمی
- زمان سفر: بهترین زمان برای بازدید از دریاچه تمی فصل بهار (اواخر فروردین تا اوایل خرداد) است. در این زمان طبیعت اطراف دریاچه سرسبز و پرگل است و هوا نیز دلپذیر است. در تابستان هوا گرم و در پاییز و زمستان هوا بسیار سرد و برفی میشود و دسترسی به دریاچه دشوار خواهد بود.
- تجهیزات: به دلیل ماهیت کوهستانی و پیادهروی طولانی، حتماً کفش کوهنوردی مناسب، لباس گرم، چادر، کیسه خواب، مواد غذایی کافی، آب آشامیدنی، کمکهای اولیه، جیپیاس و پاوربانک به همراه داشته باشید.
- راهنما: سفر به دریاچه تمی بدون راهنمای محلی یا تورهای گردشگری باتجربه اکیداً توصیه نمیشود. مسیرها پیچیده و ناشناخته هستند و ممکن است دچار مشکل شوید. عشایر منطقه بهترین راهنماها برای این سفر هستند.
- حمل بار: به دلیل پیادهرویهای طولانی، استفاده از اسب، قاطر یا الاغ برای حمل بار و کولهپشتیهای سنگین میتواند کمک بزرگی باشد.
- احترام به طبیعت: دریاچه تمی منطقهای بکر و حفاظتشده است. لطفاً آشغال نریزید، به پوشش گیاهی و حیات وحش آسیب نرسانید و در حفظ این طبیعت زیبا کوشا باشید.
نکات تور دریاچه تمی
مسیر دریاچه تمی یک مسیر سخت و صعبالعبور است. افرادی که برای این تور انتخاب میشوند، حتماً باید کوهنورد و طبیعتگرد باشند. تعداد افراد تور نهایتاً نباید از پنج نفر بیشتر شود. از بردن کودکان جلوگیری شود و حتماً خانمهایی که کوهنورد یا طبیعتگرد هستند با تور همراه شوند.
علاوه بر لباسها و تجهیزات مخصوص کوهنوردی، باید مقدار زیادی آب همراه داشته باشید، چون ممکن است در بعضی مسیرها چشمه یا رودخانه وجود نداشته باشد. حتماً همراه خود فیلتر تصفیهآب و قرص انگل داشته باشید تا در صورت نیاز بتوانید از برفهای منطقه یا آبهای جمع شده در گودال استفاده کنید.
همراه خود به اندازه کافی پول نقد داشته باشید، چون اجاره نیسان، الاغ و… به مقدار زیادی پول نیاز دارد. سعی کنید بیشتر پول نقد همراه خود داشته باشید چون در بسیاری از روستاها امکاناتی نظیر کارتخوان و غیره وجود ندارد و آنتن موبایل هم برای کارت به کارت کردن پول وجود ندارد.
برای دیدن از دریاچه تمی چیزی حدود ده تا یازده روز زمان لازم است. همچنین حداقل هشت تا نه ساعت کوهنوردی در پیش دارید. همراه خود پاوربانک داشته باشید، چون بین چهار تا پنج روز به برق دسترسی ندارید.
“حداقل هشت تا نه ساعت کوهنوردی در پیش دارید. همراه خود پاوربانک داشته باشید. چون بین چهار تا پنج روز به برق دسترسی ندارید. از روستای لیروک استان لرستان و همچنین از دوراهی مسجد سلیمان/مسجد فداله آنتن گوشی همراه موجود نیست و باید چهار روز با خانواده و آشنایان خود هماهنگ کنید که دسترسی برای تماس با آنها ندارید.
در این مسیر برای تامین خیلی از منابع به محلیها نیاز دارید، پس سعی کنید تا حد امکان با محلیها ارتباط برقرار کنید، از عکاسی، ورود به حریمهای شخصی و استفادهی بدون اجازه از امکانات محلیهای منطقه خودداری کنید و آخرین نکته اینکه دریاچه تمی زیستگاه اصلی خرس و گراز وحشی است. احتمال برخورد با حیوانات وحشی در این مسیر وجود دارد، چون یک مسیر بکر و خالی از سکنه است. پس تا حد امکان اقدامات لازم برای برخورد با این حیوانات را انجام دهید.